en
cs
da
de
it
pl
Struktura
Forma podstawowa
Czasownik modalny yào 要 zawsze stoi przed czasownikiem, do którego się odnosi.
Negacja
W celu zaprzeczenia czasownika modalnego yào 要 najczęściej używa się frazy bù xiǎng 不想.
W celu wyrażenia bardziej stanowczej odmowy wykonania czynności, która ma właśnie nastąpić, można użyć formy przeczącej bú yào 不要.
Pytania
Są dwa sposoby zadania pytania o rozstrzygnięcie z czasownikiem modalnym yào 要. Pierwszym z nich jest dodanie partykuły pytającej ma 吗/嗎 na końcu zdania.
Drugim sposobem jest zestawienie twierdzącej i przeczącej formy czasownika modalnego.
Czasownik modalny yào 要 w zdaniach z przysłówkami
Przysłówki dōu 都 ‘wszystko’ oraz yě 也 ‘też’ zwykle stoją przed czasownikiem modalnym yào 要.
Czasownik modalny yào 要 nie może być określany przez przysłówki stopnia takie jak hěn 很 ‘bardzo’.
Czasownik modalny yào 要 z czasownikami poprzedzonymi frazami przyimkowymi
Jeśli czasownik modalny yào 要 łączy się z czasownikiem poprzedzonym frazą przyimkową, to zwykle stoi on przed tą frazą.
Czasownik modalny yào 要 w zdaniach z wyrażeniami oznaczającymi czas
Wyrażenia oznaczające moment w czasie w zdaniu zwykle stoją przed czasownikiem modalnym yào 要.
Jeśli jednak informacja o czasie ma zostać uwydatniona, wyrażenia oznaczające moment w czasie mogą stać także po czasowniku modalnym.
Funkcje
1. Czasownik modalny yào 要 wyrażający wolę, zamiar
Czasownik modalny yào 要 może wyrażać wolę lub zdecydowany zamiar.
W porównaniu ze zdaniami z czasownikiem modalnym xiǎng 想 ‘chcieć’, które wyrażają pragnienie zrobienia czegoś, zdania z czasownikiem modalnym yào 要 wyrażają bardziej zdecydowany zamiar. Zdanie Wǒ xiǎng qù wàiguó lǚxíng 我想去外国旅行 / 我想去外國旅行 będzie powszechnie interpretowane jako ‘chciałbym jechać za granicę’, co brzmi mniej stanowczo niż podobne zdanie z czasownikiem yào 要.
Jak wspomniano wcześniej, zdanie z czasownikiem modalnym yào 要 użytym w tym znaczeniu można zaprzeczyć, używając frazy bù xiǎng 不想.
Dla niektórych rodzimych użytkowników języka chińskiego, fraza bú yào 不要 jest również akceptowalna. Jednakże, w porównaniu z bù xiǎng 不想, forma bú yào 不要 wyraża bardziej zdecydowany sprzeciw.
Aby nadać odpowiedzi odmownej ton bardziej uprzejmy, lepiej użyć formy bù xiǎng 不想.
W przeciwieństwie do xiǎng 想, czasownik yào 要 nie może być określany przez przysłówki stopnia, jak hěn 很 ‘bardzo’, ponieważ wyraża zamiar, który zwykle nie jest stopniowalny.
2. Czasownik modalny yào 要 wyrażający konieczność
W zdaniach twierdzących lub pytających czasownik modalny yào 要 może też wyrażać konieczność i wtedy zwykle jest tłumaczony jako ‘musieć’. W celu wzmocnienia tonu wypowiedzi czasownik ten można poprzedzić przysłówkiem yídìng 一定 ‘na pewno’, ‘koniecznie’.
Zdania z czasownikiem modalnym yào 要 użytym w tym znaczeniu zaprzecza się, używając frazy bú yòng 不用 ‘nie musieć’, a nie bú yào 不要.
3. Czasownik modalny yào 要 wyrażający myśl, że coś wydarzy się w przyszłości
Czasownik modalny yào 要 może również wyrażać myśl, że jakieś wydarzenie nastąpi w przyszłości. Z reguły jest wtedy tłumaczony jako ‘będzie’. Zdania z czasownikiem modalnym yào 要 zwykle opisują wydarzenia zaplanowane lub takie, których nadejście wynika z konieczności.
Czasem zamiar może iść w parze z chęcią wykonania danej czynności.
4. Fraza bú yào 不要 używana w przeczących zdaniach rozkazujących
Fraza bú yào 不要 często używana jest w przeczących zdaniach rozkazujących i oznacza ‘nie (rób czegoś)’. W tym znaczeniu można ją stosować zamiennie z przysłówkiem bié 别 ‘nie (rób czegoś)’.